Birkaç gündür yazdıklarımız kimilerine gündemden uzak konular gibi gelebilir. Hayır, biz ülkenin gerçek gündeminden bahsettik. Önce, “İslâm’ın ilk şehidi Hz. Sümeyye’nin Türk olduğunu”  kendisi Türk olmayan Prof. Dr. Muhammed Hamidullah’tan aktardık. Sonra Türklerin Kerbela’da Hz. Muhammed soyunu yok olmaktan nasıl kurtardıklarını ve Hz. Hüseyin’in Türklere bu vefakarlıkları dolayısıyla nasıl dua ettiğini dile getirdik. Yazdıklarımızı ırkçılıkla yorumlayanlar da oldu, varsın olsun, Allah(c.c.) kalbimizi biliyor. İslâm’ın ilk şehidinin Mekke gibi bir mekânda bir Türk’ün olmasını da,  “Habibim”  dediği Hz. Muhammed soyunun yok edilmekten kurtarılmasında Türklerin vesile kılınmasını da murat eden Allah olduğuna göre, birilerinin farklı şeyler demesi önemli değil.

Yine Allah, Peygamberi Hz. Muhammed’in ağzından Türklerin İstanbul’u fethedeceğini de müjdelemiş, bu müjde gereği Peygamber Efendimizi Medine’de misafir eden ve savaşlarda O’nun sancaktarlığını yapan Hz. Eyyup El Ensârî, yaşı 90’ın üzerinde olmasına rağmen işte bu müjdeden kendisine düşen nasibi alabilmek amacıyla İstanbul’un fethi için düzenlenen bir sefere iştirak etmiş, şehit olmuştur. O’nun şehitliği İstanbul’un manên Türklere hazırlanması içindir.

Nitekim aradan yüzyıllar geçmiş, tâ o günlerden Ankara’nın başkent oluşu için mânevî kodları döşemeye başlayan Hacı Bayram-ı Velî, İstanbul fatihi olmayı arzulayan Sultan II. Murat Han’a, bu nîmetin öğrencileri olan Ak Şemseddin ile Fatih Sultan Mehmed’e nasip olacağını söylemiş, Sultan Murat da o günden itibaren Fatih’i, İstanbul’u fethedecek bir yiğit evlat olarak yetiştirmek için çalışmış, Hacı Bayram-ı Velî’nin müjdesi 1453’te tahakkuk etmiş, eder etmez de Fatih’in ilk işlerinden biri Eyyup El Ensârî’nin mezarını buldurmak olmuştur.

Hiç şüphe yok ki Ankara’nın Türklerin başkenti olmasını murat eden de Cenabı Hakk’ın ta kendisidir. Bu aynı zamanda Türkiye Cumhuriyeti’nin de Allah’ın muradı olduğunun delilidir. İzah edelim.

Ankara 1923 yılında Başkent olmadı mı? Evet, öyle oldu.1923’ün hicri karşılığı 1341’dir. Bakınız 1923 yılından tam 140 yıl önce Bitlisli Mutasavvıflardan Müştak Baba, Ankara’nın Başkent olacağını Hicri 1264 yılında basılan  “Divan-ı Müştak Baba”  isimli eserinin 29’uncu sayfasındaki şiirinde nasıl haber veriyor:

 “Me’vayı nazenine kim Elf olursa efser

   Labud olur o me’va İstanbul’a hemser!”

 “Elf”  Arapça’da bin demektir. “Efser” in ebced hesabındaki karşılığı 341 olunca, bu dizenin karşılığı 1341 olur. Müştak Baba, 1341 yılı gelince o kent (Ankara) İstanbul’a eş olacaktır diyor. Ankara 1923 yılında yani hicri 1339’da başkent oldu, dedik. 2 yıllık fark, takvim değişikliklerinden gelmektedir. Müştak Baba bu inceliği de düşünmüş, şiirin son dizelerinde,  “Hay-ı Huy ile ahir maksud olur zahir/ Beyti Veliyyul Ekrem El Haç-iydi Ekber”  demekte, yani  “O yıl kurban bayramı Cuma gününe rastlayacak” demektedir.

Gerçekten de Ankara’nın Başkent olduğu 1339 yılı, Kurban Bayramı Cuma gününe rastlamıştır. Peki  “O şehrin”  Ankara olduğunu nereden çıkartıyoruz? Elbette ki şairin:

 “Nun ve kalem başından alınsa Nun’u Yunus,

   Aldıkça harfi diğer olur bu remz Ahzer”  Mısralarından..

Bu mısralarda birbiriyle ilgisiz sözler var. Bu sözler sıra ile N, K, R, H harflerini sıralıyor. Elf kelimesinde şairin dediği yapılıp E harfi başa alındığında ENKRH’den kurulu bir kelime çıkar ki, Arapça harflerle bunun karşılığı ANKARA’dır.(*) Fazla söze gerek var mı? Ankara’yı Başkent yapan Müştak Baba değildir. Ankara’nın Başkent olacağını Müştak Baba’ya bildiren Allah’tır. Gelelim bütün bunların günümüzle ilgisine.

Laiklik denildiğinde bu milletin dinini küçümseyenler aslında Allah’la savaş halindedirler. İlk sözümüz bu kesime. İkinci sözümüz ise tabii ki,  “Ankara’nın şerrinden Brüksel’in şefaatine sığınırız”  diyenlere. Onların şer dediğini Allah (c.c.) hayır olarak murat etmiş ve Mustafa Kemal ve arkadaşlarını bu  “Hayır” a vesile kılan Allah(c.c.) olmuştur.

(*Biz bu bilgileri H, Nurbaki’nin Anadolu Mucizesi isimli eserinden derledik)

/Hasan DEMİR –Yeniçağ

http://www.haber7.com/artikel.php?artikel_id=143098

/Prof. Dr. Tülin Günşen İçli*  

Bu yazıda, Millî Mücadele yıllarında Türk kadınının durumundan, verdiği hizmetlerden başlayarak, modern Türk toplumunda kadın ve Atatürk’ün Türk kadınına verdiği değer açıklanmaya çalışılacaktır. Millî Mücadele’de Türk kadınından söz ederken, onun cephede ve cephe gerisindeki hizmetlerini ayrı ayrı açıklamak gerekir kanısındayım.

Kurtuluş Savaşı sırasında kadın Millî Mücadele’ye erkek kadar hizmet etmiş, en zor şartlara katlanmış, cephede erkekle omuz omuza düşmana karşı savaşmış, zaman zaman düşmana esir düşüp işkenceye maruz kalmış ama herşeye rağmen mücadelesine sonuna kadar devam etmiştir. Şimdi sayacağım isimleri belki ilk defa duyacak belki de bir defa daha hatırlayacaksınız. Kara Fatma, Ayşe Hanım, Bitlis Defterdarının hanımı, Kara Fatma Şimşek, Hatice Hanım, Tayyar Rahmiye, Melek Hanım, Tarsuslu Kara Fatma, Gaziantepli Yirik Fatma, Mudurnulu Fatma Kadın, Nazife Kadın, Gördesli Makbule, Asker Saime Hanım Kurtuluş Savaşı’na katılan mücahit kadınlardan sadece bir kısmıdır.

Bu kahraman kadınlardan biri olan Kara Fatma (Fatma Seher) Erzurumlu Yusuf Ağa’nın kızıdır. Balkan Savaşı sırasında Edirne’de düşmanın kuşattığı Yanık Kışla’da kocası Derviş Erden’le birlikte askerlik hayatını paylaşmıştır. Daha sonra dokuz, on kadınla birlikte Kafkasya cephesine gitmiş ve eşinin ölümünden sonra da bir gurup kadınla Anadolu’ya geçerek Atatürk’ten kendilerini görevlendirmesini istemiştir. Daha sonra Birinci İnönü (21 Şubat - 12 Mart 1921) ve İkinci İnönü (31 Mart - 1 Nisan 1921) savaşlarına katılıp kendisi yaralanmış, 18 kadın da şehit olmuştur. İyileştikten sonra Düzce çevresindeki asker kaçaklarını vatanî görevlerine davet için gitmiştir. Kara Fatma 28 Haziran 1921’de İzmit’in düşmandan kurtarılmasına kadar orada kalmıştır. Bu arada Hisarcık’ta Kaynarca Mıntıkası kumandanı Naim imzasıyla gelen yazıda harekât sırasında pekçok yararları görülmüş olan Fatma Seher hanıma teşekkür edilmiş, (26/27 Ağustos 1921 tarih ve 193 sayılı) Liva Tamimi ile de bu kahramanlığı açıkça taktir edilerek başka birliklere de örnek gösterilmiştir.1.

Kara Fatma, 26-30 Ağustos 1922’de Başkumandanlık Meydan Muharebesi’ne de katılarak düşmana esir düşmüş ve kaçmayı başardıktan sonra üsteğmenliğe terfi etmiştir.2.

Kara Fatma, canları pahasına vatan savunmasına katılan kahraman kadınlardan sadece biridir. Nazife Kadın Yunanlılara Türk birlikleri hakkında bilgi vermediği için fırına atılarak yakılmış, Makbule Hanım da geri çekilen askerleri kınayarak (Akhisar - Sındırgı hududunda Kocayayla’daki savaşta, Mart 1922) ön safhaya geçmiş ve başından vurularak şehit edilmiştir3.

İşte Türk kadınlarının bir kısmı cephede cesaretle savaşırken, cephe gerisinde olanlar da boş durmamış, kocaları, oğulları cephede savaşırken onlar da bilinçli bir şekilde çeşitli faaliyetleri ile Millî Mücadele’ye aktif olarak katılmışlar, savaş yaralarını sarmışlardır.

Cepheye sırtında, kağnısında cephane taşıyanlar yanında, askere yiyecek, giyecek hazırlamayı da severek kendisine vazife edinenler gene Türk kadınları olmuştur. Ankara Ulus Meydanı’nda omuzunda mermi taşıyan Türk kadını heykeli gelecek nesillere Türk kadınının Kurtuluş Savaşı’nda-ki hizmetini, neler yapabileceğini kanıtlayan bir simgedir.

Millî Mücadele yıllarında kadının faaliyetlerini gösteren bir başka önemli olay Sivas Valisi Reşit Paşa’nın eşi Melek Reşit hanım ve arkadaşları tarafından 1919’da kurulan “Anadolu Kadınları Müdafaa-i Vatan Cemiyeti”dir. Bu cemiyetin kısa sürede Burdur, Yozgat, Konya, Pınarhisar, Kayseri, Amasya, Erzincan, Niğde, Maraş Erzincan, Kastamonu, Eskişehir, Viranşehir ve Aydın’da merkeze bağlı birçok şubeleri açılmıştır. Bu cemiyet padişaha, İstanbul hükümetine, bazı kuruluşlara ve yabancı devlet temsilciliklerine yazılar, telgraflar göndererek bazı haksızlıkların düzeltilmesini istemiş, zaman zaman İtilâf Devletleri temsilcilerine gönderdiği telgraflarla onların tutumlarını protesto etmiş, bazı İstanbul gazetelerinde yayınlanan zararlı yazılara son verilmesi için Osmanlı Matbuat Cemiyeti’ne telgraf göndermiştir. Ayrıca cemiyet kanalıyla toplanan paralarla orduya ve felakete uğrayan bölgelere yardım edilmiştir. Böylece cemiyetin merkez ve şubeleri birbirleriyle yakın ilişki içinde organize ve bilinçli olarak faaliyetlerine devam etmişlerdir.

Örneğin, cemiyetin İzmir’in Yunanistan’a katılması hazırlıklarını protesto etmek üzere İtilaf Devletleri’ne ve Amerika temsilcilerine çektiği 17 Ocak 1920 tarihli telgraf şu şekildeydi: “İzmir’in Yunanistan’a ilhakı maksadıyla istihbaratta bulunulduğunu işittik.... İzmir tarihen ve ırkan Türk olduğu gibi bugünde yarın da Türk olacaktır. Söz namustur. Biz Türkler öyle biliyoruz- İşte bu iman ile devletlerinizin, milletlerinizin sözlerine itimat ederek terk-i silâh eyledik. Ahd üzerine terk-i silâh eyleyen masum bir milletin boğazlanması canavarlıktır... Günden güne artmakta olan bu zulümler, bu haksızlıklar karşısında değil erkeklerimiz biz kadınlar bile inkıyat ve tahammül göstermeyeceğiz...4

Halide Edip Adıvar anılarında, Millî Mücadele yıllarında halkı bilinçlendirmek, vatan meselelerini anlatmak için yaptığı toplantılardan birinde karşılaştığı bir olayı şöyle aktarır : “Salonda İstanbul ve Ankara kadınları ile birlikte köylü kadınlar da vardı. Onlara Türkiye’nin içinde bulunduğu durumu açıkça anlattım. Konuşma bitince yanıma yaklaşan bir köylü kadını: Senin ne dediğini anladığımı söylemek istiyorum. Benim Darülmalumatta bir kızım var. O da hizmet edecek. Ben fukara bir çamaşırcı kadınım. Ona tahsil verebilmek için her gün çalışıyorum. 0 da bir gün öğretmen olacak, senin konuştuğun gibi konuşacak. Benim oğlum Çanakkale’de öldü. Ağlamıyorum, işimi bırakmıyorum, çünkü kızıma tahsil veremem. Sonra koynundan çıkardığı parayı Hilâl-i Ahmer’in yaralılarına diye uzattı. Birbirimizin gözünün içine bakıyorduk. 0 ana kadar Türkiye’nin geleceğine bu kadar kuvvetle iman ettiğimi hatırlamıyorum. Böyle bir unsur mevcut oldukça memleketimiz için her türlü cefa ve fedakârlık azdır bile.” Aynı toplantıda Ankaralı kadınlar da bütün Ankara’da Hilâl-i Ahmer’e erkeklerin tümü tarafından verilen kadar para yardımı yaparlar5.

Millî Mücadele’de kadının kendini kanıtladığı bir başka alan öğretmenliktir. O dönemde ülkenin en ücra köşelerine kadar kadın öğretmenler gitti. Yazar kadınlarımız yazılarıyla bilinçli olarak Millî Mücadele ruhunu canlı tuttular.

Atatürk, Türk kadınının bütün bu fedakârlık ve hizmetlerini çok takdir etmiş ve Türk kadınına ne kadar değer verdiğini her vesile ile tekrarlamıştır. Kadın cephede ve cephe gerisinde organize, bilinçli ve başarılı faaliyetleri ile Atatürk’ün dikkatini çekmiş ve erkekle omuz omuza verdiği mücadeleyle zaten erkekle eşitliği elde etmiştir.

Meşrutiyet döneminin bütün düşünce akımlarını ilgiyle izleyen, ülkesinin sorunlarını yakından inceleyerek bunlar üzerinde düşünen Atatürk, Türk kadınını “ikinci sınıf insan konumundan kurtarmanın zorunlu olduğu sonucuna ulaşmıştır.

Atatürk, 1916’da Doğu Cephesi kumandanıyken çevresindeki kişilerle sohbet sırasında kadınla ilgili sorunları tartışıyor, kadınların iyi yetiştirilmesinin topluma sağlayacağı yararları, çalışma yaşamında kadına da yer verilmesi gibi hususları vurguluyordu. 1918’de Karlsbad’da tuttuğu notlardan anlaşıldığı gibi sosyal yaşamdaki inkılâpları gerçekleştirmeyi daha o tarihlerde düşünmüştür6.

Atatürk, Cumhuriyet’in ilânından dokuz ay önce kadın hukukunda inkılâp ihtiyacı konusundaki düşüncelerini şu sözleri ile açıklamıştır :

“Bir toplum cinsinden yalnız birinin yeni gerekleri edinmesiyle yetinirse o toplum yarıdan fazla kuvvetsizlik içinde kalır..”

“Bizim toplumumuzun başarı gösterememesinin sebebi kadınlarımıza karşı gösterdiğimiz ilgisizlik ve kusurdan doğmaktadır.. “

“Yaşamak demek faaliyet demektir. Bir toplumun bir organı faaliyette bulunurken diğer organı işlemezse o toplum felç olmuştur... Bizim toplumumuz için ilim ve teknik gerekli ise bunları aynı derecede hem erkek hem de kadınlarımızın edinmeleri lâzımdır. Malûmdur ki, her safhada olduğu gibi sosyal hayatta dahi iş bölümü vardır.. Bu günün gereklerinden biri kadınlarımızın her hususta yükselmelerini temindir’’.

10,23’de Konya’da konuşurken de Atatürk Türk kadını ile ilgili düşüncelerini şöyle dile getirir:

“Dünyada hiçbir milletin kadını, ben Anadolu kadınından daha fazla çalıştım, milletimi kurtuluşa ve zafere götürmekte Anadolu kadını gibi emek verdim diyemez.- Belki erkeklerimiz memleketi istila edenlere karşı süngüleriyle, düşmanın süngülerine göğüslerini germekle düşman karşısında hazır bulundular. Fakat erkeklerimizin teşkil ettiği ordunun hayat kaynaklarını kadınlarımız işletmiştir... Çift süren, tarlayı eken, ormandan odunu, keresteyi getiren, aile ocaklarının dumanını tüttüren, bütün bunlarla beraber sırlıyla, kağnısıyla, kucağındaki yavrusuyla yağmur demeyip, kış demeyip, sıcak demeyip cephenin harp malzemesini taşıyan hep onlar, hep o yüce, o fedakâr, o ilahî Anadolu kadınları olmuştur. Bundan ötürü hepimiz, bu büyük ruhlu ve büyük duygulu kadınlarımızı şükran ve minnetle sonsuza kadar aziz ve kutsal bilelim”8.

Atatürk’e göre, son yıllardan önce de milletimiz yenileşmeye teşebbüs etmiştir. Fakat gerçek yararlar görülmemiştir. Bunun nedeni ise “esasından, temelinden başlanmamış olmasıdır”. Çünkü bir toplum, bir millet erkek ve kadın denilen iki cins insandan meydana gelir.

Kadın ailenin temelidir. Aile içinde gerek çocukların yetiştirilmesinde, gerekse kültür unsurlarının nesilden nesile geçirilmesinde köprü vazifesi görür. Bu nedenle sadece çocuğun topluma hazırlanmasında değil, ailede sağlıklı bir iletişim ortamının kurulmasında da önemli rol oynayan kadınlar Atatürk’ün ifadesiyle: “...hatta erkeklerden daha çok aydın, daha çok feyizli, daha fazla bilgili olmaya mecburdurlar..”9.

Bunun için de Atatürk, kadınların her alanda erkeklerle eşit sosyal, siyasal ve hukuksal haklara sahip olmaları konusundaki tedbirleri almıştır.

Kadınların sosyal ve siyasal hakları elde etmeleri de aşamalı bir şekilde gerçekleşmiştir: 1924’de Tevhid-i Tedrisat kanunu kabul edilmiştir. Siyasal ve sosyal yaşamda bilimin ve aklın önderliğine inanan Atatürk, eğitimin önemini vurgularken, toplumun bütün fertlerinin kadını, erkeği, çocuğu, köylüsü ve işçisiyle eğitilmesi gerektiğini ifade ediyordu. Çünkü toplumun her bir parçasının ayrı bir fonksiyonu olduğuna, bu fonksiyonların mükemmel bir şekilde yerine getirilmesi ile sosyal bütünleşmenin ve kalkınmanın mümkün olacağına inanıyordu.

Atatürk’ün kadın konusundaki uygulamalarının en önemlilerinden biri olan Medeni Kanun 4 Nisan 1926’da kabul edilerek yürürlüğe girdi. Böylece erkeğin birden fazla kadınla evlenmesi yasaklanarak bu yolla aile içi ilişkilere düzen ve huzur kazandırılması amaçlanıyordu. Ayrıca, kadın evlenme ve miras hukukunda erkekle eşit hale getiriliyor ve dini nikah yerine medenî nikâh şart koşularak evlilik yaşamı süresince olduğu gibi, sonrasında da kadın ekonomik ve hukuksal yönden güvence altına alınıyordu.

Daha sonra, 3 Nisan 1930’da belediye seçimlerine katılmak için yalnızca Türk olma şart koşulmuş ve kadın mahallî seçimlere erkekle eşit haklara sahip olarak katılmıştır. 26 Ekim 1933’de çıkan Köy Kanunu ile muhtar, 5 Aralık 1934’de de milletvekili seçimlerinde kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanınmıştır.

Görülüyor ki, Atatürk’ün kadınla ilgili bütün uygulamaları Kurtuluş Savaşı’nda gerek cephede, gerekse cephe gerisinde ülkesini savunmak için elinden geleni yapmış fedakâr, kahraman Türk kadınına verdiği önemin, onun yeni Türkiye’nin kalkınmasında da çok yararlı olacağı hususuna olan inancının kanıtıdır.

Bu nedenledir ki, kadının sadece ev hizmetlerinde değil, her meslekte ülke kalkınmasına, sosyal, siyasal ve ekonomik yaşama aktif olarak katılması konusunda bütün tedbirleri almıştır. Türk kadınına düşen bu hakları görev bilip onlara sahip çıkmaktır.

Bu konuyu Atatürk’ün şu anlamlı sözleri ile tamamlamak istiyorum:

“Daha selâmetle, daha dürüst olarak yürüyeceğimiz yol vardır. Büyük Türk kadınını çalışmamızda ortak yapmak, hayatımızı onunla birlikte yürütmek, Türk kadınını ilmî, ahlakî, içtimaî iktisadî hayatta erkeğin ortağı, arkadaşı, yardımcısı ve koruyucusu yapmak yoludur. “10.

KAYNAKÇA

1 Fevziye Abdullah Tansel, istiklâl Harbinde Mücahit Kadınlarımız, Atatürk Kültür Merkezi Yayını, Türk Tarih Kurumu Basımevi, sayı: al, Ankara 1991, s. 30.

2 A.g.e., s. 25-39.

3 A.g.e., s. 51-54.

4 Bekir Sıtkı Baykal, Milli Mücadelede Anadolu Kadınları Müdafaa-i Vatan Cemiyeti, Atatürk Araştırma Merkezi Atatürk ve Atatürkçülük Dizisi: 2, Türk Tarih Kurumu Basım evi, Ankara 1986, s. 28-29.

5 Halide Edip Adıvar, Türk’ün Ateşle İmtihanı, Çan Yayını, İstanbul 1962, s. 188-190.

6 Turhan Feyzioğlu, “Atatürk ve Kadın Haklan”, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, cilt: II, sayı: 6, Temmuz 1986, s. 541-542.

7 Utkan Kocatürk, Atatürk’ün Fikir ve Düşünceleri, Turhan Kitabevi, Ankara 1984, s. 97-98.

8 Feyzioğlu, a.g.e., s. 593.

9Kocatürk, a.g.e., s. 94.

10 Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri II, Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Yayınları, 1959, s. 150-151. 

  ----------------------

* Polis Akademisi Başkanlığı -

- ATATÜRK ARAŞTIRMA MERKEZİ DERGİSİ, Sayı 25, Cilt: IX, Kasım 1992 

http://www.atam.gov.tr/index.php?Page=Print&DergiIcerikNo=553&Yer=DergiIcerik

Selimcan AKSOY İstanbul, 1998

Doktor Sayısı Yetersiz Ama Olanlar Yeterince Yeterli mi. Bu soru oldum olası kafamı kurcalar durur hep. Hani içinizi kemiren bir kuşku vardır da kendinizi bile kandırır, iknâ edersiniz ya. Bin bir iyi niyetle, yok canııımmmmm mutlaka bilmediğim bir şeyler vardır vardır vardır diye diye. Ama kahrolası gerçek amansızca, sapasağlam ve acımasız bir şekilde karşınızda durur. Bugün doktor sayısı aazzz, şu kadar hastaya şu kadar doktor düşüyor, bu sayının standardı şuduuurrrrr, bizde de en az şu olmalıdır diye bağırtıları hepimiz duyuyoruz. Hepimiz okul okuduk, duymuşsunuzdur; bazı okullar için eşşeği bağlasan şu kadar sene sonra mezun olur derler. Hepimiz duyduk bunu ve kıkırdadık duyunca da. kıkır kıkır kıkırdadık çünkü en az biber kadar acı bir gerçekti.

Askerde size söverler de esas duruşta o sövgüyü dinlersiniz ya. Arkadaşlarınız da kıkırdaşır size sövüldükçe. O kıkırdaşma çaresizlikten doğan sinir kırizinin dışa vurumudur aslında. Maalesef genç doktorlarımız da bu durumda. Kimi mesleğine ilgisiz. Kimi mesleğinde bilgisiz. Kimi de bilgisinde yetersiz. Bir kısmı da bilgisiyle âciz. Kimisi de var aslanlar gibi. Ama o size bize düşer mi dersiniz. Yetersiz doktoru bir kocakarıdan ayıran ne ola ki. Bakın size acı gerçeğe ilişkin bir örnek sunayım. Ve sonunda da isterseniz yorum yapmayayım, yorum sizin. ( Not: Bu yazımıza, özellikle Yetersiz doktoru bir kocakarıdan ayıran ne ola ki sözümüze ilişkin aşırı tepki mailleri aldık.)

Hakkının hakkı hakkıya. Kimse gücenmesin. Elbette sözümüz herkese değil. Öyle bir anlayışa sebep olduysak çok özür dileriz. Size bilmemenin ayıp olmadığını ve bilginin yetersizliğinde sevk mekanizmasını zamanında çalıştırmanız gerektiğini hatırlatmak noktasında eleştirdik. Bu olayda yetersiz kalanlar beni aşıyor deme olgunluğu ile kocakarı metodları ile uğraşmak yerine gereken yerlere sevki uygun görselerdi... di ... di... di... )

İşte size 4 yaşındaki Selimcan Aksoy 'un sağlık karnesi.Olayın kahramanı mı? Ne kahramanı olayın zavallısı. Zavallı yazdım ama sanırım Selimcan burada zavallı olmuyor. Asıl zavallı çaycılık bile yapması insanların sağlığı açısından mahsurlu olan doktorlar. Bi de üstüne üstlük bu zavallıların, İstanbul Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesinde Dr. olarak görev alması. Alması diyorum çünkü, sanmıyorum ki bu kocakarı ilacı bile yazamayacak insanlara görevi yönetimin verdiğini. Okuyun da memleketimin asıl manzarasını görün...

Daha öncesinden de bilinmeyen rahatsızlıkları olan Selimcan 12 Mart 2002 günü fenalaşır ve annesi doğumunu yaptığı yer olan İstanbul Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesine götürür Selimcan'ı. Selimcan'ı kabul eden Dr. Mehmet Çalık olayın sadece bir üst solunum yolları enfeksiyonu olduğunu ve 2 şurupla işin hallolacağını söyler. (Çocukluğumda bizim oralarda Hanife ebe derler bir kocakarı vardı, o da böyle derdi...) ilaç yazar başından savar. Doktor Mehmet Çalık elbette bir kocakarı değildir ve Hipokrat yemini gereği muayene etmeyi de ihmâl etmemiştir Selimcan'ı. Hee bu arada sol alttaki resimde yazıya geçtiği kadarki şikâyetlere rağmen iki ilaçla savmıştır üstüne üstlük. Eee ateş, öksürük ve kusma. Olsa olsa üşütmüştür iki şurup yeter. Az da istirahat etsin bişeyciği kalmaz... ( Hanife ebe olsa böyle derdi...)

İstanbul Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesi'nin ciddiyetsizliğinden yılmış olan annesi, Selimcan'ın şikâyetlerinin devam etmesi üzerine onu Eyüp 'te bulunan Haseki Hastanesi Eyüp Semt Polikliniği'ne götürür. Israrla çocukta fışkırarak aşırı bir kusmanın olduğu ifade edilmesine rağmen, yavruya burada da 8 tane penisilin yazarlar reçeteye ve şut. Yavrucuk kuzu kuzu kusa kusa penisilinleri yer.

Penisilinlere rağmen çocukta bir iyileşme emâresi görülmemesi, hattâ şikayetlerin artması üzerine, yine Haseki Hastanesi Eyüp Semt Polikliniği'ne müraacat eder annesi. Ve gene 3-5 Hasibe ebe ilacı yazılıp baştan savılır. Ayrıca üstüne üstlük bir de acil bademcik ve geniz eti ameliyatı uygun görülür. Kusmanın sebebi olarak mutlaka genzini tıkayan bir parça olmalı demiştir doktor. Çeken bilir derler. Annesine güven vermediği için, daha güvenilir bir doktora danışılana kadar bu işlem askıya alınır. Hatırlıyorum Hasibe ebe de ben sarılık olduğumda kulağımı jiletle kesip sarı ip falan bağlamıştı küçükken.

Fakat ilaç milaç kâr etmiyor geceleri sıçrayarak uyanıyor Selimcan. 9 Mayıs 2002 'ye kadar devam eder evdeki çile. Bu arada .. tane doktor görmüştür Selimcan'ı iğne ilaç delik deşik ve de perişan Selimcan'cık ve sevenleri.

Yine bi çare annesi, denize düşen misâli Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesinden yeniden medet umarak Dr.Mehmet Çalık beyefendiye tekrar götürür Selimcan'ı. Sol alttaki resimdeki sağlık karnesine de yansıdığı gibi aynı şikâyetler devam etmektedir, hattâ artarak devam etmektedir ve ısrarla belirtilir şikâyetler. Kusmalar fışkırma seviyesine yemyeşil olma özelliğini de eklemiştir. Nöbetler korkunç bir hâl almıştır... Aahhh ahhhh...

Aradan geçen 3 gün içinde çocuk morarmaya başlamıştır. 13 Mayıs 2002 günü aniden gelen korkunç bir nöbet sonucu gene Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesi Aciline götürülür Selimcan'cık. O anda bir mucize olmuştur. Şans Selimcan'cığa gülmüş müdür nedir? Konunun uzmanı Beyin ve sinir cerrahisi uzmanı Dr.Hakan Gedik beyefendi nöbettedir. ve bi kere daha ıskaaaaa. Tüm artan belirtiler belirtilmesine rağmen men men. Çocuğa bir de yanına çağırdığı o gün nöbetçi olan çocuk doktoruyla beraber astım teşhisi koyarlar lar lar. Bi sürü Hasibe ebe ilacı daha ecza dolabına dolmuştur. O ilaçları zorlan verdikçe Selimcan'cığın rengi yavaş yavaş morarmadan zenciliğe doğru değişir. Konuşabilse bücür diyecek belki de. Ama konuşamıyo da... Öffff ne diyim...

Ertesi gün gene fenadır bücür. Ailesi bi şeyi yanlış mı yapıyoruz diye gene bücürü alıp Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesine gider. Doktor beyler sülaledeki hastalıkları sorarak, bücürün de saçını okşayıp, teşhisin doğru olduğunu tedaviye devam aynen devam edilmesi gerektiğini söyleyerek güle güle derler ailesine. Hee bi de geçmezse bir ay sonra kontrole gelin demişler ve bunu da solda görülüyor yazmışlardır.

17 Mayıs 2002 Cuma günü öğle sonu ailesi panik halinde gene Kasımpaşa Askeri Deniz Hastanesi' nde aynı doktora başvurur. Kusma ve nöbetlerin korkunçlaştığından bahseder. Doktor izne ayrılacağını uğraşamayacağını söyler. Gene de görevinin gereğini yaparak göğsünü açtırır Hasibe ebem gibi bi dinler ve Muskacı hoca gibi bi de göbeğine üfler, Bağırsak enfeksiyonu var ek olarak iyice istirahat etsin bişeyi kalmaz der. Bu da Deniz Hastanesi kayıt defterinde kayıtlıdır...

Ve 19 Mayıs Pazar günü ailesi ve sevenleri evde çaresizlik içinde ölür ölür dirilir. Pazartesi sabahı askeri hastaneye … olsun deyip Çapa İstanbul Tıp Fakültesine giderler. Çocuğu daha acilin kapısında görür görmez oradaki doktorlar, koşuşturmaya başlarlar. Derhal klinikler arası bir telefon trafiği başlatırlar. O an MR 'ı çekilir acil ve yoğun bakıma alınır. Ve ve ve sonrası iste raporlar yanda.

Son durumumuz da bu ben ne diyim. Siz bakın işte. Teşekkürler Çapa. Teşekkürler İstanbul Tıp fakültesi. Teşekkürler Prof.Dr Nail İzgi Bey ve değerli arkadaşları.

Selimcan’ın Sağlık Karnesi

http://www.webamca.com/resim/b/001.jpg

İlk Teşhis (ÜSYE)

http://www.webamca.com/resim/b/002.jpg

İkinci Teşhis (TONSİLİT)

http://www.webamca.com/resim/b/011.jpg

Üçüncü Teşhis (A. Rinit)

http://www.webamca.com/resim/b/012.jpg

Dördüncü Teşhis (A. Tonsilit)

http://www.webamca.com/resim/b/003.jpg

Beşinci Teşhis ( Bağırsak Enfeksiyonu)

http://www.webamca.com/resim/b/006.jpg

Kontrol Sonucu (Müspet)

http://www.webamca.com/resim/b/007.jpg

Son Nokta (Beyin Tümörü)

http://www.webamca.com/resim/b/008.jpg

Çanakkale Savaşları warfare açısından önem kazanmaktadır. İlk defa deniz birlikleri, kara birlikleri ve hava kuvvetlerinin koordinasyonu sağlanmış ve topyekün bir savaş biçimi ortaya çıkmıştır. Diğer bir tabirle Çanakkale Harbi deniz, kara ve hava kuvvetlerinin sınandığı bir savaş oldu. Uçak gemilerinden sabit balonlara, savaş uçaklarından hava bombardımanına hava gücü her yönüyle Çanakkale'de sınav verdi.

Çanakkale Savaşına Osmanlı Ordusu 4 uçakla katılmıştır. Bunlar; CURTISS MF, BLERIOT XI b, DEPERDESSIN TİPİ KEŞİF VE MEKTEP (EĞİTİM) UÇAKLARIDIR...

Düşman donanmasının sahip olduğu FOKKER III tipi avcı uçaklarının yanında oldukça etkisiz kalınmıştır. Daha savaşın başlarında birçoğu saf dışı kalmış, bir uçağımız görevine devam edebilmiştir.

Çanakkale Harbinde görev yapan Subay ve Mühendislerimiz;

MULAZIM FRANK SEIDLER

MULAZIM EVVEL KORNER

YZB.ALI RIZA BEY

MULAZIM ORHAN BEY

MULAZIM EVVEL PILOT CEMAL DURUSOY

YZB.HÜSEYIN SEDAT

PILOT MEHMET ALI SEREZ

( RUHLARI SAD OLSUN)

/Cenk TUTUCU

Türk Havacılığının Doğuşu

5 Şubat 1911 yılında Fransa ve Almanya ateşe militerlerinden bu ülkelerin hangi şartlarla öğrenci kabul edecekleri soruldu. Yapılan değerlendirmeler sonucu imtihana katılan gönüllü yedi subaydan birinci olan Süvari Yüzbaşı Fesa Bey ve ikinci olan İstihkam Teğmeni Yusuf Kenan seçildi. Her ikisi de Fransa ‘da Bleriot okuluna 1911 yılında yollandı. Bu iki aday, okulu bitirerek 1912 Şubatında yurda döneceklerdir. Fesa, Fransa hava kulübünün 780 numaralı brövesini almıştı. Türk Ordusunun da 1 numaralı brövesini taşımaktadır. Yusuf Kenan 797 Nolu bröve okuldan mezun olmuştur.

1911 Haziranında havacılık işleriyle uğraşmak üzere Genel Kurmay 2. Şubeden Yarbay Süreyya Bey memur edildi. Süreyya Bey, Paris, Berlin ve Viyana ataşe militerlerinden uçuşla ilgili yayınları getirtirken bir yandan da Paris'te okuyan pilot adaylarının durumu ile ilgilendi. Bir iki aylık incelemelerden sonra da İstanbul'da bir tayyare mektebi ile bir tayyare merkezi kurulması teklifinde bulundu.

Süreyya Bey, Erkan-i Harbiye'de görevli olduğundan bu faaliyetine resmi bir yön vermek gerekiyordu; bu sebeple Kıtaat-ı Fenniye ve Mevakı-i Müstahkeme Müfettişliği emrinde bir havacılık komisyonu kuruldu. Türk Askeri Havacılığının ilk resmi organı bu komisyondur. 4 kişiden mürekkepti. Başkan Yarbay Süreyya Bey, üyeler İstihkam Yarbay Refik, İstihkam Binbaşı Mehmet Ali ve Zeki Bey'ler idi. Komisyon, Paris ataşe militerliğinden tayyare teklifleri getirtmekle ve teşkilat projeleri hazırlamakla işe başladı. Tayyare mektebinin yeri için Mahmud Şevket Paşa, Usküdar havalisini istemekteydi. Fakat münasip bir yer bulunmadığından Ayastafanos (Yesilköy) ‘a yakın Safraköy'de, İstanbul - Çekmece yollarının kesiştiği arazi uygun görüldü ve arazinin sahibi Barutçubaşılar'dan satın alındı. 1912 yılına girerken de 700 x 1500 m2 bir alan üzerine iki tayyare hangarı yapımına başlanacaktı.

Trablusgarp Savaşında Gelişen Önemli Havacılık Olayları

29 Eylül 1911 tarihinde İtalya'nın Trablus'u bombardıman etmesiyle başlayan Türk-İtalyan savaşında; Türklerin uçak ve balon kullanmamasına karşın, İtalyanların 28 Uçak ve 4 balondan oluşan hava gücüyle savaşa katılmaları aşağıdaki önemli havacılık olaylarına neden olmuştur. Bu savaşta:

1. İtalyanlar tarihte ilk kez uçağı savaş aracı olarak kullandı.

2. Yzb. Piazza, Bleriot uçağıyla tarihte ilk kez Aziziye üzerinde hava keşfi yaptı (23 Ekim 1911).

3. Türkler tüfeği ilk kez uçaksavar silahı olarak kullandı ve Moizzo'nun Nieuport uçağını kanadından yaraladı (25 Ekim 1911).

4. Yzb. Piozza havadan ilk kez topçu ateşini yönlendirdi (28 Ekim 1911).

5. Yzb. Gavotti, Türk mevzilerine ilk havadan yere bomba atışını yaptı (Kasım 1911).

6. Türkler ilk kez Yb. Roberti'nin uçağına karşı topçu ateşi açtı (15 Aralık 1911).

7. İtalyanlar Araplara beyanname atarak ilk psikolojik hava muharebesini yaptı (15 Ocak 1912).

8. Havada ilk vurularak yaralanan kişi Rasıt Yzb. Carlo Montu oldu (31 Ocak 1912).

9. Yzb. Piazza ilk hava keşif fotoğrafını çekti (Mart 1912).

10. Yzb. Marengo ilk gece bombardımanını yaptı (11 Haziran 1912).

11. Atğm. Manzini uçağıyla denize düşerek ilk hava harp kurbanı oldu (25 Ağustos 1912).

12. Türkler tarafından tutsak edilen Moizzo, tarihin ilk hava esiri oldu (10 Eylül 1912).

13. Moizzo'nin uçağı Nieuport tarihte Türkler tarafından ele geçirilen ilk düşman uçağı oldu (10 Eylül 1912).

(…)

Balkan Savaşında Gelişen Önemli Havacılık Olayları

30 Eylül 1912'de Balkan Savaşının çıkmasıyla eğitimde olan pilotların yurda dönmesi sonucu 15 uçağa karşılık pilot sayısı 2'si yetişkin olmak üzere toplam 8 kişiye ulaştı. 4 Alman, 3 Fransız pilot ve 5 makinist getirilmesine karşın, yönetim ve ikmal desteği aksaklıkları sonucunda Havacılarımız savaşın ilk döneminde başarılı olamadılar. Kırklareli'ye Şark Ordusu’nun emrine gönderilen 2 Harlan uçağı ile Selanik'e Garp Ordusu’nun emrine gönderilen 1 Bleriot ve R.F.P. uçağı, orduların hızlı geri çekilişi üzerine düşman eline geçti (son 2 uçak pilotlarca tahrip edilerek bırakıldı).

Savaşın Şubat 1913'den sonraki 2 nci dönemi ile Temmuz 1913'den sonraki 3 ncü döneminde ise hem pilotlar ustalaştığından, hem de yönetim katları deneyim kazandığından pilot olarak Fesa, Fethi, Salim, Nuri, Fazıl Bey'ler, rasıt olarak da Kemal, Kenan, Tahsin, Mehmed ve Sadık Bey'ler Çatalca'dan Edirne'ye kadar Trakya'nın çeşitli yörelerinde başarılı keşif görevleri yaparak Çatalca muharebesinin kazanılmasında ve ordunun ileri hareketinde önemli rol oynadılar. Bu nedenle ayrıca rasıt sınıfının özel olarak yetiştirilmesi kararlaştırıldı. Alman pilot Mario Scherff dışındaki yabancı pilotlar başarılı olamadıklarından memleketlerine geri gönderildiler.

Bu savaşta keşif ve bombalama amacıyla Yunanistan uçak, Bulgaristan ise uçak ve balon kullandı. Bulgarlar ayrıca uçakla bildiri attılar ve Selimiye Camii'ni bombaladılar, ancak isabet almadı. Edime yakınlarında zorunlu iniş yapan Bulgar uçağı ele geçirildi, pilotu Rus Nicolas esir edildi. Bir Yunan deniz uçağı da yerden açılan ateş sonucu Çanakkale açıklarında denize zorunlu iniş yaptı.

(…)

Seferberlik ve Savaşın ilk Yılında Türk Havacılığı

Seferberliğin ilanıyla beraber Türkiye'nin Almanlar'a olan eğilimini bilen Binbaşı De Goys, Fransa Hükümetinin de telkiniyle memleketine döndü. Binbir fedakarlıklarla Fransa'ya ısmarlanan kara ve deniz tayyarelerimize de el kondu. Muhabere ve Muvasala Dairesi, havacılık kısmı ile birlikte Genel Karargaha bağlandı.

Mektebe yeni alınan tayyareciler, Türk hocalarının bilhassa Salim'in idaresinde eğitimlerine devam etmekte beraber, seferberliğin icap ettirdiği savaş, görevleri dolayısıyla yetişkin pilotlarımızın hocalık yapmasına imkan kalmadı. Ancak 34 talebemiz solo uçuş, yapacak duruma girmişti. Gerek Mısır ve gerekse Doğu cephesi için pilot ve tayyareye ihtiyaç pek fazla idi. Alman tayyarecisi Baser'in tayyaresi ile Fransızların tecrübe için getirdiği iki Nieuport deniz tayyaresine el kondu.

Seferberlikteki tayyare durumu şöyledir:

1 adet Rumpler (adı Fethi), pilotu Üsteğmen Şakir.

2 adet Bleriot (adları Edremit, Tank bin Ziyad) pilotları Üsteğmen Salim, Yüzbaşı Fesa.

1 adet Deperdessin (adı Osmanlı), Üsteğmen M. Ali (Mektep tayyaresidir, fakat askeri hizmete alındı).

2 adet Nieuport Deniz (Birinin adı Mahmud Şevket Paşa),

Kurtuluş Savaşında Türk Havacılığı

Osmanlı İmparatorluğuna imzalattırılan Mondoros Antlaşmasına göre; askerler terhis edilip, silahlara el konulacak ve önem1i görü1en yerler gözetim altında bulundurulacaktı. Bu arada Yeşi1köy'deki askeri kuruluş1arda İngiliz ve Fransızların gözetimi altına girdi.

Buradaki uçak ve gereç1er Kartal-Maltepe'ye, deniz uçak1arıda Ha1içdeki Bahriye Nezareti ambarlarına taşındı. Filistin ve Irak'tan çeki1en hava birliklerinin kalıntıları da Konya ve Elazığ'a getirildi.

Alman personel ve teknisyenlerinin gitmesiyle de büyük Hava Müfettiş1iği umumiliğinin kuru1uş ve kadro olarak adından başka bir şeyi ka1mamıştı. Bu nedenle 1919'da hava kuru1uş1arı küçültüldü, balon, uçaksavar ve meteoroloji kuru1uş1arı kaldırıldı. 1. Dünya Savaşı'ndan kalan uçak döküntüleriy1e İstanbu1, İzmir, Konya Erzincan'da birer "Tayyare istasyonu" kuruldu.

Mustafa Kemal Paşa'nın önder1iğinde Türk halkı Kurtu1uş Savaşı'na girerken bu girişimi ön1emek için İstanbu1'daki Damat Ferit Paşa Hükümeti de kendi halkına karşı Kuvayi İnzibatiye Örgütünü kurdu. İstanbul Hükümeti uçakları havadan bildiri atmak amacıyla kullanmak istediğinden Maltepe'deki uçakların onarımına başlandı. Bu olanaktan yararlanarak başta birlik komutanı Yzb. Fazıl olmak üzere Maltepe'deki havacılar Anadolu'ya kaçma düşüncesindeydiler. Bu durumu öğrenen İngilizler ve Osmanlı Hükümetinin onarım ve uçuşlara engel olmaya çalışılmasına rağmen gizli çalışmalarla dört uçak uçuşa hazırlandı; ancak, teknik yetersizlik ve yöntemsizlikten uçakların ikisi kalkışta kırıldı, birinde yangın çıktı ve böylece yalnız bir uçak 17 Haziran 1920'de Anadolu'ya kaçırılırken kırım geçirdi. Uçaklarıyla kaçmayı başaramayan Pilot Yzb. Fazıl, Pilot Tğm. Şakir Hazım , Pilot Tğm. Avni (OKAR), Pilot Ütgm. Muhsin (ALPAGOT) , sivil Pilot Vecihi, Makinist Ferit ve bir miktar astsubayla er, istasyonun para kasasını da alarak karadan ve denizden Anadolu'ya kaçmayı başarmışlardır.

İzmir'deki uçakların antlaşma gereği sağlam olarak Yunanlılara teslim edilmesinden sonra, Türklerin elinde Erzurum'da çoğu Rus yapısı işe yaramaz 13 uçakla, Konya'da çoğu uçamayan 4 keşif ve 13 avcı uçağı kaldı.

23 Nisan 1920'de TBMM Hükümeti kurulduktan sonra, Anadolu'da bulunan saldırgan düşmanlara karşı yapılan savaşı düzenli ve disiplinli orduların kurulmasıyla yeni ve etkili bir döneme geçince, kaçıp gelen havacı personelden ve eldeki kırık-dökük uçaklardan yararlanma düşüncesiyle, Milli Müdafaa Vekaleti'nin 13 Haziran 1920 tarihli buyruğuyla Harbiye Dairesi'ne bağlı bir Kuvayi Havaiye Şubesi kuruldu. Şube, personel ve araç gereçlerin sağlanmasıyla uğraşacak, eğitim ve harekatı Erkan-ı Harbiye Reisliği yönetecekti. İstiklal Savaşı'nın ilk yıllarında 1. Dünya Savaşı'ndan kalma Alman yapısı uçaklar, mevcut olanaklar çerçevesinde onarılmak suretiyle kullanıldılar. Bunlarla 1. ve 2. Bölükler kuruldu. Bahis konusu bölükler özellikle 2.İnönü ve Sakarya Savaşları'nda çok faydalı keşif ve bombardıman görevleri yaptılar. 1922 de Kara Kuvvetlerimizin bünyesine Fransız'lardan alınan Breguet XIV keşif-bombardıman ve İtalyanlardan satın alınarak, Konya tamirhanesinde makineli tüfek takılan Spad XIII av uçakları katıldı. Havacılarımız özellikle, Büyük Taaruzdan önce, Yunan kara kuvvetlerinin cephemiz ve gerilerinde yapmak istediği keşif faaliyetlerine önlemede büyük başarı göstererek, taaruz hazırlıklarımızın öğrenilmesine engel oldular Büyük Taaruz başladığı 26 Ağustos 1922 günü, cephe bölük komutanı Yüzbaşı Fazıl, Spad XIII uçağı ile bir Yunan Breguet XIV'ini indirmek sureti ile başarı gösterdi. Bu uçak sonradan elimize geçti. Tümüyle İstiklal Savaşı'nda, havacılarımız bütün yokluklara rağmen, verilen tüm görevlere başarıyla yerine getirerek büyük takdir topladılar.

Erzurumlu Tüccar Nafiz Bey (KOTAN), 1920 yılında Ulusal Kurtuluş Savaşı'nda İtalyanlardan satın aldığı 4 adet Fiat-1 uçağını Türk ordusuna hediye etmiş, ayrıca 2 uçaklık da para vermiştir

Uçaklar, İstanbul'dan uçurularak gizlice Anadolu'ya getirilecekti. İnebolu üzerinden Eskişehir'e getirilmesi planlandığı için Bolu yakınlarında bir alan yapılması gerekiyordu. Bu nedenle Ütğm. Sıtkı (TANMAN) ile makinist Ferit görevlendirildi.

Birinci uçak İtalyan pilot tarafından gizlice İstanbul'dan havalandırılarak İnebolu üzerinden Bolu'ya getirildi ise de burada arızalandı. İkinci uçak ise, hava koşullarının elverişi olmaması nedeniyle Bolu'ya ancak on günde gelebilmiştir. Bolu'da deneme uçuşu sırasında iniş takımı ile pervanesi kırılmıştır.

Bu iki uçak karadan Polatlı'ya sevk edilmişler, gemiyle getirilen yedek parçalarla onarıldıktan sonra 1921 Haziranını başında Birinci Tayyare Bölüğüne gönderilmişlerdir.

Cumhuriyet Döneminden Kesitler

Atina Gezisi:

25 Mart 1934 tarihinde Yunan ulusal bayramı kutlamalarına katılmak için İzmir Tayyare Alayı'nda 5 adet "Letov Smolik" uçağıy1a 10 havacımız Plt.Yb.Şefik ÇAKMAK komutasında Atina'ya gittiler. Bu gezide uçak1anmiz İzmir-Atina Selanik İstanbul İzmir rotasını izleyerek 1821 km.'lik uçuşu 9 saat 30 dakikada tamamladılar. Uçuş ekibi; Plt.Yb.Şefik ÇAKMAK, Plt. Bnb. Fevzi UÇANFR, Plt. Yzb. İlhami, Plt. Yzb. Zekeriya, Plt. Ütğm. Remzi BERKER, Plt. Tğm. Kamil YASA, Plt. Astsb. İsmail HAKKI, Plt.Gd.Sb.Reşit KAPŞAN, Gd. Sb. Adıl GEZENER ve Başmak. Cevat DUMLUPINAR'dan oluşmuştur.

Moskova Seyahati (20 Nisan - 19 Mayıs 1934):

1933 yılında Türkiye Cumhuriyeti'nin kuru1uşunun Onuncu yı1 kutlama tören1erine dost ülkelerden katılımlar oldu. Bu ülkeler arasından kutlamaya katılan Sovyetler Birliği hava ekibinin ziyaretine karşılık, Sovyetler Birliğinin ulusal bayramı 1 Mayıs tören1erine katılmak üzere Eskişehir 1.Alay 2.Bölük'ten beş adet Breguet XIX-7 uçağı ile sekiz subay 2 makinist

20 Nisan 1934'te yola çıktı.

24 Nisanda Moskova'ya ulaşan havacılarımız 1 Mayıs tören1erinden sonra 9 Mayısta yurda dönmek üzere Moskova'dan uğurlandılar 5080 km.lik mesafeyi 28 saatte uçan havacılarımız 19 Mayıs 1934’te Eskişehir'de törenle karşı1andı1ar.

Atlantiği Uçarak Geçen İlk Türk Pilotları:

Amerikan Askeri Yardımından alınan F-5 uçaklarını Türkiye'ye getirmek için 6’nci Ana Jet Üs Komutanlığı BANDIRMA'dan 6 Türk pilotu görevlendirildi . 26 Kasım 1966 sabahı Türk pilotları California eyaletindeki Maclellan Üssünden iki ayrı grup olarak havalandılar ve Grosland, İzlanda, İngiltere, Almanya, İtalya, rotasını izleyerek Türkiye'ye indiler. Böylece birinci gruptaki Bnb. Adnan , Yzb. Tolga CELTEK ile ikinci gruptaki Yzb. Doğan PERK, Yzb. Zeki KIYAK, Yzb. Haydar 15.000 km.lik uzaklığı 29.000.-37.000 ft. irtifadan 21 saatte uçtular ve bu jet pilotları DÜNYA"da ilk kez F-5 uçaklarıyla ATLANTİĞİ geçen havacılar oldu.

Lagari Hasan Çelebi

IV. Murat devrinde Evliya Çelebi, Cemşit Hezarfenlerden bahsederken bir de Lagari Hasan Çelebi'yi anlatir. Bu zat hakkındaki kaynak, sadece bundan ibarettir. Evliya Çelebi'ye göre Lagari Hasan Çelebi Sarayburnu'ndan kendi yapısı bir roket fişeğe binerek yükselmiş ve salimen denize inmiştir. ((Lagari Hasan Çelebi, Murat Han'ın Kaya Sultan nam duhteri pakizesi vücude geldiği gece akube şadmanlığı oldu. Lagari Hasan, elli okka barut macunundan yedi kollu bir fiseng icad etti. Sarayburnu'nda Hünkar huzurunda fisenge bindi ve şakirdleri fisengi ateslediler. Lagari padişahım seni Huda'ya ısmarladım; Isa Nebi ile konuşmağa gidiyorum diyerek temcid ve tevhid ile evci asumana huruc eyledi. Yanında olan fişengleri ateş edip ruyi deryayı çeragan eyledi. Bamı felekde fisengi kebirinin barutu kalmayıp da zemine doğru nüzul ederken, ellerinde olan kartal kanatlarını açıp Sinanpaşa Kasrı önünde deryaya indi. Oradan şenaverlik ederek uryan huzurı padşahiye geldi. Zemini bus ederek ((Padşahım, Isa Nebi sana selam etti» diye şakaya basladı. Bir kise akça ihsan olunup yetmiş akça ile sipahi yazıldı. Sonra Kırım'da Selamet Giray Han'a gidüp orada merhum oldu. Rahmetli yar-i gaar-ı sadıkımız idi. Rahmet Ullahı aleyh»

Evliya Çelebinin verdiği bilgilere göre inceleyecek olursak:

Çok evvelinden roket ve fişek bilgisi olan Osmanlı Türkleri barut macunundan yapılı havai fişekleri ve yanış hızının azaltılıp çoğaltılması tekniğini bilmekte idiler. 50 okka barutlu 7 fişekli roket 64 kg. ağırlığındadır ki fişek ağırlıkları birbirine eşitse beheri takriben 9 kg. dır. O zaman yapılan barutun saniyede 450-600 gram yandığı kabul edebilir, o halde 7 fişek beraberce 15-20 saniye arasında yanarak Lagari Hasan Çelebi'ye hız temin edecektir. Hasan Çelebi'nin roket fişekli aracı ve ilkel paraşütü ile ağırlığı 165 kg. farz edilmiştir. Roketlerin cer kuvveti fi sek başına saniyede 25 kg. kabul edilirse tekmil fişek 175 kg. cer kuvveti verecektir. Bu cer kuvvetinin takatli uçuş boyunca sabit kalacağı kabul edilmiştir.

Roketin 15 saniye sonra barutu biterken hızı 115 km /saat, yükseldiği irtifa 215 m. olacaktır. Bundan sonra son hızı ile bir süre yükselmeğe devam edecektir. V2 ( son hız) , W2 ( Barut tükendiği zamanki ağırlık ) Vi (Barut bittiği anda hız) Son varacağı irtifada V2 0 olacak ve Lagari aşağı düşmeye başlayacaktır. V²1 W2=h2 - h1 olması lazımdır.2g(DtW2); bulunan değerler yerine konulursa 35m. çıkacaktır. Barut bittikten sonra 1,09sn. ‘de bu irtifaa kadar yükselecek yani 16,1 saniyede zeminden 250m.ye çıkacak ve sonra ilkel paraşütünü açıp denize düşecektir. Değerde de değişik yapılarak yapılan hesaplamalarda da hadisenin olabileceği ortaya çıkmaktadır. .

Hezarfen Ahmed Çelebi

Lodos bir havada Galata Kulesi'nden kuş kanatlarına benzer bir araç takıp kendini boşluğa bırakan ve uçarak Usküdar'da Doğancılar'a inen Hezarfer Ahmed Çelebi, Türk havacılık tarihinin en kayda değer sımalarından birisidir. Bu uçuş hakkındaki belgeler maalesef şimdiye kadar sadece Evliya Çelebi'nin büyük Seyahatname'sindeki ifadesinden ibarettir.

İstanbuldaki Cemşitkar üstadlardan Hezarfen Ahmet Çelebi, ibtida Okmeydanı'nın minberi üzerinde rüzgar şiddetli iken kartal kanatları ile sekiz dokuz kere havada pervaz ederek talim etmişti. Bade, Sultan Murad Han, Sarayburnu'nda Sinanpaşa Köşkünden temasa ederken, Galata Kulesi'nin ta zirve-i alasından lodos rüzgarı ile uçarak Üsküdar'da Doğancılar meydanına inmiştir. Sonra Murad Han, kendisine bir kese altın ihsan ederek : Bu adem pek havf edilecek bir ademdir, her ne murad ederse elinden gelür, böyle kimselerin bakaası caiz değil diye Ceyazir'e nefy eylemişdir, anda merhum oldu)).

Uçuşun Değerlendirilmesi:

Hezarfen Ahmed Çelebi'nin Galata kulesinden Doğancılar’a uçabilme imkanları bugünkü Aerodinamik biliminin ışığı altında ve Evliya Çelebinin verdiği bilgiden istifade edilerek incelenecektir

Galata kulesinin zemininin deniz seviyesinden yüksekliği 47 m. kulenin külah ucuna kadar yüksekliği 55 m. dir. Doğancılar'ın deniz seviyesinden yüksek1iği ise 40 m. dir, o halde uçuş profilinde kalkış ve iniş noktaları arasında 62 m. lik bir yükselti farkı bulunmaktadır. İstanbul’da ilk ve sonbaharda kuvvetli Lodos rüzgarları eser. Bu rüzgar 50- 100 km/saat arasında hızla eser. Faraziyelerde 54 km.’lik bir rüzgar hızı dikkate alınacaktır.

Bez, deri, kamış, hafif ağaçlar, ip hatta tel kullanılarak kuş tüylerinden de istifade edilerek yapılacak bir kanadın geometrik ebatları araştırıldığında şu sonuçlara ulaşılmıştır:

Hazerfen’in ağırlığı(alet ile beraber) W= 120 Kg. Kanat sathı S= 12 m². Orta kısımda kanat genişliği C= 1,5 m. Kanat açıklığı b= 9 m.  Kanat AR sayısı (?/S=b²) ? = 6,75. Kanat randımanı e=0,6. Şekil mukavemet katsayısı 0,02 Yapılan işlemler sonucunda Hezarfen'in tutunuş hızı : 51 km. saat bulunmaktadır.

Yapılan hesaplamalar sonucunda uçuş takriben 5 dakika sürecektir. Yukarıda alınan değerler bilhassa Q değiştirilerek birçok başka uçuş profilleri bulmak mümkündür, fakat her halükarda böyle bir rüzgar altında kuleden bu uçuşun mümkün olduğu meydana çıkacaktır.

İmam Cevheri'nin Uçma Teşebbüsü

Gazneliler Devleti'nin sınırları içinde eskiden Maveraünnehir denilen Türk ülkesinin Farab (Otrar) şehrinde doğan Türk asıllı büyük bilim adamı Cevheri'nin babası Hamid oğlu İsmail'dir.

Fenle uğraştığı zamanlarda büyük kuşların kanat çırpmadan yükseklerden süzülerek uçuşlarını da dikkatle izliyor ve bugün maalesef elde olmayan bazı hesaplar yapıyordu. Bir gün (M.S. 1002 yıllarında) Nişabur'daki caminin damına çıkarak vücuduna iplerle iki büyük satıh bağladı ve uçacağını ilan etti ve kendisini boşluğa bıraktı. Kanat satıhları maalesef Cevheri'yi taşımadılar, şiddetle yere çarparak vefat etti. Cevheri'nin bu hareketi, zamanında çok garip karşılanmıştır. Cevheri bilinen ilk Türk Hava şehididir.

Bizans'ta Uçmak isteyen Bir Türk:

159 yılında Anadolu Sultanı IInci Kılıçarslan'ın İstanbul’u ziyareti esnasında verilen şenliklerde bir Türk at meydanındaki kuleye çıktı. Bu Türk bütün meydanı uçarak dolaşacağını iddia etti. Gayet uzun ve geniş beyaz bir elbise giymişti. Etekleri rüzgardan yelken gibi şişiyordu. Adam, rüzgarın eteklerini doldurmasını tamamlamak için bir süre kol ve ellerini açtıktan sonra kendini boşluğa bıraktı, fakat kısa bir süzülüşten sonra düşerek öldü. Vücudunun ağırlığını ince ve hafif kanatları taşımamıştı.

http://sur.dicle.edu.tr/~duhak/turkiye.htm

Saint Sophia: after the Turks turned it into a mosque.

Saint Sophia: a painting showing it before to be turned into a mosque.

Adı, Kutsal Bilgelik anlamına gelen Ayasofya, ruhani havası ve insanı büyüleyen atmosferiyle en önemli kültür miraslarımızdan biri. Bizanslıların yaptığı, Türklerin yaşattığı mekanın tarihçesi,medeniyetlerin kutsal mekanlara davranış biçimlerini yansıtıyor...

Dünyanın 8.harikalarından birisi sayılan Ayasofya, Sanat Tarihi ve mimarlık dünyasının 1 numaralı yapısı hüviyetindedir. Bu yaşta ve bu ebatta zamanımıza gelebilmiş ender eserlerdendir.

Orijinal adı Hagia Sofia olan, Türklerin Ayasofya dedikleri yapı yanlış bir şekilde, Saint Sofia olarak bilinir. Bazilika, Sofia isimli bir azizeye değil, Kutsal Hikmet’e ithaf edilmişti.

Önceki bir pagan mabedinin yerinde yapılmış 3 ayrı bazilika aynı isimle anlatılmıştı. İmparator Büyük Konstantin devrinde kilise yapılmadığı halde, bazı kaynaklar, ilk Ayasofya Bazilikasının onun tarafından yaptırıldığını iddia ede gelmiştir. Küçük ölçülerdeki ahşap çatılı ilk yapı 4. yy. ikinci yarısında Büyük Konstantin’in oğlu Konstantinus zamanında yapılmıştı.

404 yılında, bir isyan sırasında yanan ilk yapının yerine, daha büyük ölçülerde inşa edilen 2. kilise 415 yılında törenle açılmıştı. 532 yılında Hipodromda yapılan bir araba yarışı sonucu çıkan kanlı isyan on binlerce şehirlinin ölümüne ve pek çok binanın yakılmasına sebep olmuştu. “Nika” isyanı diye bilinen ve İmparator Justinyen aleyhine gelişen bu isyanda Ayasofya Kilisesi de yakılmıştı.

İsyanı zorlukla bastıran İmparator Justinyen “Adem’den beri hiçbir devirde görülmemiş ve görülmeyecek” bir ibadethane yapmak için harekete geçti. Önceki bazilikanın kalıntılarının üzerine 532 yılında yapılmaya başlanan, Hıristiyanlık âleminin bu en büyük kilisesi beş yılda tamamlanarak, 537’de merasimlerle açıldı.

İmparator hiçbir masraftan kaçınmayarak devlet hazinesini mimarların önüne saçtı. (Tralles’li Anthemius ile matematikçi, Miletoslu İsidorus) Kubbe inşaatı Roma mimarisi tarafından geliştirilmiştir, Bazilika planı da eski devirlerden beri tatbik edilmekte idi. Yuvarlak yapıların üzerleri çok büyük ölçüde kubbe ile örtülebilmişti. Ancak Justinyen Ayasofya’sındaki gibi dikdörtgen bir mekan ortasında, dev ölçüde bir merkezi kubbe yapımı, mimarlık tarihinde ilk kez deneniyordu. Rahiplerin koruyucu duaları okumaları devam ederken, İmparatorluğun hemen her yerinde mevcut olan erken devir kalıntılarından getirtilen çok sayıda ve değişik mermer parçaları, sütunlar yapıda kullanıldı. Sonraları da bu devşirme malzeme ve bilhassa sütunlar için, neye yarayacağı anlaşılmaz, bir sürü orijin hikayesi uyduruldu.

Justinyen devrinde Ayasofya bir zevk ve gösteriş ürünü olarak ortaya çıkmıştı. Sonraki devirlerde ise bir efsane ve sembol olarak kabul edilmiştir. Bin yıl süre ile aşılamayan ölçüleri yanında finans zorlukları ve teknik yetersizliklerden ötürü efsanevi görülmüş, böyle bir yapının ancak kutsal kuvvetlerin yardımı ile yapılabileceği zannedile gelmişti. Ayasofya bir 6yy. Bizans devri eseri olmakla beraber, ön misali olmayan, sonraki devirlerde de taklit edilmeyen Roma mimari geleneğine bağlı bir “Deneme” dir.

Dış ve iç görünüşteki tezat ve iri kubbe Roma’nın mirasıdır. Dış görünüş zarif değildir, proporsiyonlara dikkat edilmemiş, bir kabuk gibi yapılmıştır. Bunun tersine iç görünüm saray gibi görkemlidir, göz alıcıdır; yapı, dev bir “İmparatorluk” eseridir.

Açılış merasiminde heyecanına hakim olamayan İmparator atların çektiği arabası ile içeriye dalmış, Tanrıya şükür ederek, Süleyman Peygambere üstün çıktığını haykırmıştı. Bazilika etrafını çevreleyen yüksek binaları ile büyük bir dini merkez olarak gelişmişti. Bizans İmparatorları ile Doğu Hıristiyan kilisesinin yüzyıllar sürecek çekişmeleri için sahne artık hazırdı. Eşsiz ve üstünlüğüne rağmen yapının hayati önemde hataları vardı. En önemli mesele kubbenin iriliği ve yan duvarlara yaptığı basınç idi. Böylesine bir kubbenin ağırlığının temellere aktarılması için lazım olan mimari unsurlar o devirde henüz tam gelişmemişti. Yanlardan dışa doğru eğilen duvarlar orijinal, basık kubbenin 558 yılında yıkılmasına şahit oldular. Yapılan ikinci kubbe daha yüksek ve daha küçük çaplı tutulmuştu. Bu kubbenin de yarıya yakın kısmı 10 ve 14 yy'’arda 2 defa daha çökmüştür.

Ayasofya her devirde hazineler dolusu sarflar yapılarak ayakta tutulabilmiştir. Türk’lerin şehri 1453 yılında fethetmeleri, harap durumdaki Ayasofya’nın derhal camiye çevrilerek kurtarılmasına sebep olmuştur. Türk mimarı Koca Sinan’ın 16.yy.da eklediği payanda duvarları, 19. yy. ortasında Mimar Fossati kardeşlerin ve 1930’dan itibaren yapılan diğer restorasyonlar ve kubbenin demir kuşak ile çevrilmesi önemli tamirlerdi.

2000 li yılların restorasyonları, mevcut madeni portatif iskele ile daha seri yapılabilecektir. Ayasofya 916 yıl baş kilise ve 477 yıl cami olarak, aynı tanrıya inanan 2 değişik dinin hizmetinde olduktan sonra Atatürk’ün emri ile müze yapılmıştır. 1930-1935 yılları arasında ortaya çıkartılıp temizlenen bir kısım mozaikler Bizans'ın önemli sanat eserleri arasında yer alırlar.Bizans ve Osmanlı döneminin izlerini taşıyan muhteşem mimarisi ile ülkemizin en çok ziyaret edilen ilk üç müzesinden biridir.

Geniş Bilgi ve Fotoğraflar İçin Bakınız:

http://www.istanbul.gov.tr/Default.aspx?pid=518&did=2&sid=11

Kurtuluş Savaşında Karikatür